سفینه فضایی هند عازم ماه شد

پرتاب فضاپیمای هندی

شما نسخه مناسب فلش را ندارید .فایل پخش نمی شود

تازه ترین نسخه فلش را دانلود کنید

پخش فرمت های دیگر صوت و تصویر

هند برای نخستین بار یک سفینه تحقیقاتی به سوی مدار کره ماه پرتاب کرده است.

بامداد روز چهارشنبه، 22 اکتبر (1 دی)، مادهاوان نایر، رئیس سازمان تحقیقات فضایی هند، اعلام داشت که یک سفینه بدون سرنشین به نام چندرایان -1 که در داخل هند ساخته شده با موفقیت از پایگاه فضایی ساتیش داوان در جنوب این کشور به سوی مدار کره ماه پرتاب شده است.

یک موشک ساخت هند این سفینه یک و نیم تنی را در مدار کره ماه قرار خواهد داد.

در پی انتشار این خبر، نخست وزیر هند در پیامی از آنچه که افتخار آفرینی جامعه علمی این کشور می نامید ستایش به عمل آورد و موفقیت دانشمندان هندی را مایه غرور خواند.

به گفته رئیس سازمان تحقیقات فضایی هند، سفینه چندرایان - 1 پس از قرار گرفتن در مدار کره ماه، به مدت دو سال به بررسی شرایط ماه خواهد پرداخت.

ماموریت اصلی این سفینه فضایی بررسی خصوصیات معدنی، شیمیایی و نقشه برداری سه بعدی از سطح کره ماه است.

موشک حامل سفینه فضایی هند

سفینه فضایی هند در مدار کره ماه قرار می گیرد

به گفته مقامات فضایی هند، یکی از مهمترین جنبه های ماموریت سفینه چندرایان -1 تحقیقات در مورد وجود احتمالی ذرات یخ در سطح یا زیر سطح ماه به خصوص در دو قطب این کره است.

قرار است طی پانزده روز آینده، این سفینه یک ماه پیمای حامل ابزار تحقیقاتی ساخت هند و چند کشور خارجی را به سوی سطح کره ماه پرتاب کند.

ساخت و پرتاب این سفینه حدود هشتاد میلیون دلار هزینه داشته است.

دیدگاههای متفاوت

در حالیکه بازارهای مالی هند در هفته های اخیر تحت تاثیر بحران مالی بین المللی قرار داشته و شاهد سقوط سریع بهای سهام و نگرانی در باره آینده اقتصادی این کشور بوده است، برخی از منتقدین هندی نسبت به توجیه پذیر بودن هزینه سنگین برنامه پرتاب سفینه به سوی ماه ابراز تردید کرده اند.

با اینهمه، اکثر رسانه های گروهی هند پرتاب سفینه ساخت این کشور به سوی مدار کره ماه را دستاوردی ملی نامیده و ضمن ستایش از آن، به اظهار نظر درباره نتایج فنی و اقتصادی این برنامه پرداخته اند.

برنامه فضایی هند از سال 1963 آغاز شد و در سال های ا خیر، این کشور در صدد بوده است با تکمیل فن آوری ساخت و پرتاب ماهواره های مخابراتی، از وابستگی خود به کشورهای دیگر بکاهد و وارد بازار پرسود ارتباطات ماهواره ای شود.

سال گذشته، هند یک سفینه ایتالیایی را در مدار کره زمین قرار داد و اوایل سال جاری نیز، یک ماهواره جاسوسی اسرائیل را، با وجود ابراز ناخرسندی ایران، به فضا پرتاب کرد.

تماشاچیان در محل پرتاب ماهواره هندی

برنامه فضایی هند نظرات متفاوتی را در پی داشته است

پس از ژاپن و چین، هند اولین کشور آسیایی است که به فن آوری پرتاب سفینه های دوربرد فضایی دست یافته است.

در حال حاضر، این سه کشور، و همچنین کره جنوبی، می کوشند با به اجرا گذاشتن برنامه های پیچیده فضایی، اعتبار لازم بین المللی را به منظور ورود به صحنه رقابت در بازار ماهواره های تجاری کسب کنند.

در عین حال، هند یک کشور دارای فن آوری نظامی اتمی است و پیشرفت های فضایی این کشور می تواند باعث بروز نگرانی در مورد بهره برداری نظامی از چنین دستاوردهایی شود.

سال گذشته، چین، که یک قدرت اتمی است، موفق شد یک ماهواره واقع در مدار زمین را با پرتاب موشک منهدم سازد که ابراز نگرانی مقامات آمریکایی را در پی آورد هر چند دولت چین هر نوع استفاده نظامی از این فن آوری را به شدت رد کرد.

پیش از آن، تنها آمریکا و روسیه به فن آوری پیشرفته انهدام ماهواره از روی زمین دست یافته بودند.

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۸/۱۱/۱۲ساعت ۴:۳۱ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  | 

سیارات خارجی برای اولین بار 'رؤیت' شدند

سه سیار در اطراف ستاره اچ آ 8799

اولین بار است که سیارات یک منظومه دیگر مستقیما رؤیت می شوند

نشریه "ساینس" گزارش داده است که دو گروه از منجمان برای اولین بار موفق به تهیه عکس از سیاراتی شده اند که حول سایر ستارگان می گردند.

یکی از این تصاویر که در نور قابل رؤیت و مادون قرمز گرفته شده سیاره ای را که حول ستاره ای در فاصله 25 سال نوری می گردد آشکار می کند.

تصور می شود این سیاره سردترین و کم جرم ترین شیئی باشد که تاکنون در خارج از منظومه شمسی مشاهده شده است.

همزمان در مطالعه ای جداگانه، از یک منظومه حاوی سه سیاره (عکس بالا)، مستقیما عکس گرفته شده است. ستاره مرکزی این منظومه در صورت فلکی اسب بالدار (فرس اعظم) قرار دارد.

هرچند قبلا در چند مورد رؤیت سیارات خارجی به طور مستقیم اعلام شده بود اما اشتباه بودن آنها بعدا معلوم شد.

دانشمندان برای یافتن سیارات در اطراف سایر ستارگان باید وجود آنها را با کمک تکان هایی که در ستاره مرکزی ایجاد می کنند یا افت درخشش ستاره مرکزی به خاطر عبور آنها، استنباط می کردند و مستقیما قابل مشاهده نبودند.

اما اکنون قابلیت مشاهده مستقیم نور بازتابیده از سیارات خارجی به منجمان امکان می دهد ترکیب آنها را مطالعه کنند.

مشکل منجمان در گرفتن عکس از این سیارات تاکنون این بوده است که نور ستاره مرکزی آنها را غرق می کند - مثل این است که بخواهیم نور یک کبریت را از فاصله دو کیلومتری در کنار یک نورافکن مشاهده کنیم.

اما پیشرفت ها در فناوری تجهیزات نوری و پردازش تصاویر به اخترشناسان امکان داده است عملا بتوانند نور ستاره را تفریق کنند به طوری که تنها نور سیاره بر جا بماند. این نور می تواند فروسرخ باشد که ناشی از حرارت سیاره است یا می تواند نور بازتابیده از آن باشد.

ستاره فم الحوت

پل کالاس از دانشگاه کالیفرنیا سرپرستی گروهی بین المللی را به عهده داشت که با استفاده از تلسکوپ فضایی هابل از ستاره ای به نام فم الحوت عکس گرفتند.

یک حلقه عظیم غبار دور این ستاره را گرفته است که به نظر می رسد دارای یک بخش تهی نزدیک ستاره باشد.

این با آنچه به نظریه تجمیعی (accretion) معروف است می خواند: اینکه سیارات جوان حین گشتن دور ستاره غبار و مواد موجود را جمع می کنند. وجود ناحیه ای تهی در این حلقه باعث شد تیم منجمان در سال 2005 جستجو برای یافتن سیاره را آغاز کنند.

این تیم تخمین می زند که سیاره ملقب به "فم الحوت ب" 17 میلیارد و 600 میلیون کیلومتر از ستاره فاصله داشته باشد، تقریبا به اندازه مشتری باشد و مدار خود را هر 870 سال یک بار تکمیل کند. همچنین ممکن است حلقه ای در اطراف آن وجود داشته باشد.

دکتر کالاس گفت: "در پایان ماه مه وقتی تایید کردم که فم الحوت ب سیاره ای است که حول ستاره می گردد نزدیک بود قلبم بایستد. دیدن سیاره ای که قبلا هرگز به عینه دیده نشده است تجربه ای غنی و تکان دهنده است."

اچ آر 8799

تیم دیگری شاخه اخترفیزیک موسسه هرزبرگ کانادا تحت سرپرستی کریستیان ماروئیس از تلسکوپ های کِک و جمنای در هاوائی برای بررسی ستاره ای به نام اچ آر 8799 که با چشم غیرمسلح نیز در آستانه دید قرار دارد استفاده کردند.

این تیم نور این ستاره را در طیف فروسرخ بررسی کرد به این امید که سیاراتی را در اطراف آن بیابد که هنوز پس از شکل گرفتن، حرارت پس می دهند.

آنچه آنها در سال 2004 یافتند و امسال دوباره تایید کردند وجود سه سیاره در اطراف این ستاره است.

براساس یک مدل نظری که به کمک نور رویت شده سیارات به نتیجه گیری می پردازد، اندازه این سه سیاره از پنج تا سیزده برابر مشتری است و احتمالا تنها میلیون سال قدمت دارند. قدمت زمین بیش از 4 میلیارد سال رقم زده می شود.

این سه سیاره شباهت هایی هم به سیارات منظومه شمسی ما دارند. مدار آنها قابل مقایسه با مدار سیارات دور دست منظومه شمسی است و سیارات کوچکتر آن به خورشید نزدیکترند.

دکتر ماروئیس اشاره می کند که شیوه های کنونی مورد استفاده در یافتن سیارات خارجی عمدتا برای کشف سیاراتی با ابعاد مشتری - بزرگترین سیاره منظومه شمسی - و بزرگتر مناسب است.

مطالعه نوری که مستقیما از این سیارات می آید اطلاعاتی درباره جو و سطح آنها ارائه خواهد کرد، دانشی که به دست آوردن آن از طریق روش های قبلی کشف سیارات (یعنی به طور غیرمستقیم) غیرممکن بود.

مارک مک کاگرین اخترشناس دانشگاه اکستر در بریتانیا گفت: "شما شیئی را در اطراف یک ستاره می بینید و ممکن است خیال کنید یک سیاره است."

وی در گفتگو با بی بی سی افزود: "اما باید برای چندین سال آن را زیر نظر داشته باشید و مطمئن شوید که اطراف ستاره حرکت می کند و همچنین همراه با ستاره در فضا حرکت می کند. هرچند من در گذشته خیلی تردید داشته ام، اما اینها به نظرم خیلی واقعی می آیند."

"مثل اتوبوس های لندن است - یک عمر صبر کرده اید سر و کله یکی شان پیدا شود و ناگهان چهارتایشان با هم وارد ایستگاه می شوند."

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۸/۱۱/۱۲ساعت ۴:۲۲ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  | 

تلسکوپ فضایی کپلر آزمون مهمی را پشت سر گذاشت

تصویر ساختگی از گردش سیاره ای به دور یک ستاره (ناسا/اسا/جی بیکن)

این ستاره در فاصله خیلی کمی از ستاره مرکزی گردش می کند

یک رصدخانه فضایی ناسا که در ماه مارس امسال پرتاب شده بود سیاره ای را در حال گردش به دور ستاره مرکزی ردیابی کرده است.

تلسکوپ کپلر که هم اکنون در مدار زمین می گردد در آزمونی برای محک توانایی هایش، اتمسفر این سیاره خارج از منظومه شمسی را ردیابی کرده است.

ماموریت کپلر جستجو برای یافتن سیاراتی با ابعاد مشابه زمین است که ممکن است قابلیت پیدایش حیات در آنها وجود داشته باشد. کپلر همان بخشی از کهشکان را جستجو می کند که ما نیز در آن قرار داریم.

اولین یافته های تلسکوپ بر داده هایی که طی 10 روز پیش از شروع کار رسمی این رصدخانه جمع آوری شده بود استوار است.

این نتایج در نشریه علمی "ساینس" چاپ شده است.

سیاره ای که کپلر شناسایی کرده HAT-P-7 نامگذاری شده و حول ستاره ای در فاصله تقریبا هزار سال نوری از زمین می گردد.

این کره دورافتاده تنها ظرف 2/2 روز حول ستاره مرکزی می گردد و در مقایسه با زمین، 26 بار به ستاره مرکزی نزدیکتر است.

میزان خمیدگی نور گذرنده از سیاره نشان می دهد که دمای اتمسفر آن در طول روز به 2377 درجه سانتیگراد می رسد.

دیوید کوچ از مقام های مرکز تحقیقات آمس ناسا در کالیفرنیا گفت: "این نتیجه اولیه نشان می دهد که سیستم ردیابی کپلر صاف به هدف می زند."

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۸/۱۱/۱۲ساعت ۴:۱۵ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  | 
تصویر ساختگی گلیس

منجمان به تدریج سیارات کوچکتر و کوچکتری کشف می کنند - تصویر ساختگی از یک سیاره

منجمان از کشف 32 سیاره تازه ورای منظومه شمسی خبر داده اند.

محققان می گویند این سیارات به اصطلاح "خارجی" ابعاد بسیار متنوعی دارند. جرم بعضی از آنها 5 برابر زمین است و جرم بعضی نیز به پنج تا ده برابر مشتری می رسد.

این سیارات با استفاده از ابزاری بسیار حساس در تلسکوپ رصدخانه جنوبی اروپایی واقع در لا سیلای شیلی کشف شدند. قطر آینه این تلسکوپ سه متر و 60 سانتیمتر است.

این اکتشاف مهیج توصیف می شود چون نشان می دهد که شمار سیارات کم جرم در کهکشان راه شیری می تواند زیاد باشد.

استفان اودری از دانشگاه ژنو در سوئیس توضیح داد: "با نگاهی به این نتایج درمی یابیم که حداقل 40 درصد ستارگان مشابه خورشید دارای سیاراتی کم جرم هستند. این واقعا مهم است چون بدین معنی است که سیارات کم جرم همه جا هستند."

او افزود: "نکته خیلی جالب اینکه مدل های علمی وجود آنها را پیشبینی می کند و ما آنها را پیدا می کنیم؛ و به علاوه این مدل ها سیارات حتی کم جرم تر مانند زمین را نیز پیشبینی می کنند."

"هارپس"

با کشفیات تازه شمار سیارات شناخته شده در خارج از منظومه شمسی به بیش از 400 عدد می رسد.

این سیارات با استفاده از شماری از تکنیک های مختلف نجومی و تلسکوپ ها شناسایی شده اند. تازه ترین گروه سیارات با کمک طیف سنج هارپس در لا سیلا کشف شد.

ابزار هارپس (High Accuracy Radial Velocity Planet Searcher) برای کشف سیارات از تکنیکی موسوم به "تکان های ریز" استفاده می کند.

این یک شیوه غیرمستقیم برای استنباط وجود سیاره است. هرچند سیاره به علت دور بودن از ما مستقیما قابل رؤیت نیست اما قوه جاذبه اش باعث تاب خوردن ستاره مرکزی به صورتی کاملا خفیف در فضا می شود و کار هارپس شناسایی همین تکان های بسیار خفیف است.

اکثر سیاراتی که تاکنون به این شیوه پیدا شده اند از نوع مشتری و بزرگتر هستند.

با این حال هارپس بر ستارگان کوچک و نسبتا سرد - به اصطلاح دسته اِم - متمرکز شده است به این امید که سیارات کوچکتر را بیابد - سیاراتی که به احتمال زیاد شبیه کرات خاکی منظومه شمسی هستند.

پروفسور اودری به بی بی سی گفت که دو عدد از سیاراتی که تازه پیدا شده اند احتمالا پنج برابر زمین هستند و دو تا نیز شش برابر زمین.

هارپس قبلا شیئی را شناسایی کرده است که جرم آن فقط دو برابر زمین است.

اما دانشمندان مطمئن هستند که این سیاره حاوی هیچ نوع آثار حیات نیست زیرا دمای سطح آن به خاطر نزدیکی بیش از حد به ستاره مرکزی بسیار بالاست.

اعضای تیم هارپس روز دوشنبه با اعلام خبر کشف این گروه جدید از سیارات گفتند انتظار دارند که طی شش ماه آینده وجود یک دسته دیگر از سیارات را اعلام کنند.

هدف نهایی یافتن کره ای خاکی در "ناحیه قابل سکونت" در اطراف یک ستاره است، مداری که دمای آن برای وجود آب به صورت مایع مناسب باشد.

دانشمندان معتقدند که با پیدایش فناوری های حساستر، شناسایی چنین کره ای ظرف چند سال آینده ممکن خواهد شد.

آژانس فضایی آمریکا نیز اخیرا تلسکوپی به نام کپلر را در مدار زمین قرار داد که وظیفه آن جستجو برای یافتن سیاراتی با ابعاد مشابه زمین است

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۸/۱۱/۱۲ساعت ۴:۷ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  | 
تماشاي كهكشان راه شيري را در شب هاي اول بهمن ماه از دست ندهيد!
تماشاي كهكشان راه شيري را در شب هاي اول بهمن ماه از دست ندهيد!
راه شیری، راهی است شیری رنگ که از بدو وجود انسان در این سیاره خاکی، مایه بهت و تحیرش بوده است.
این راه سپید رنگ که در افسانه های باستان به دلیل وارونه شدن دلوی پر از شیر بر پهنه آسمان بدین رنگ در آمده در واقع جزیی از کهکشانی می باشد که منظومه ما در آن واقع شده است. امروزه شاید نور مزاحم چراغ‌های شهرها نمی گذارد این راه سپید زیبا حتی دیده شود اما کافی است به جایی دورتر از این نورهای کاذب بروید تا با چشم خود گوشه‌ای از کهکشان محل زندگیتان را ببینید.

[ نجوم و اخترفيزيك ]

راه شيري، راهي است شيري رنگ كه از بدو وجود انسان در اين سياره خاكي، مايه بهت و تحيرش بوده است.

اين راه سپيد رنگ كه در افسانه هاي باستان به دليل وارونه شدن دلوي پر از شير بر پهنه آسمان بدين رنگ در آمده در واقع جزيي از كهكشاني مي باشد كه منظومه ما در آن واقع شده است. امروزه شايد نور مزاحم چراغ‌هاي شهرها نمي گذارد اين راه سپيد زيبا حتي ديده شود اما كافي است به جايي دورتر از اين نورهاي كاذب برويد تا با چشم خود گوشه‌اي از كهكشان محل زندگيتان را ببينيد.

يكي از منجمان آماتور مركز نجوم اديب اصفهان در خصوص راه شيري گفت: در اساطير يوناني، راه شيري از چكيدن قطره‌اي از شيري كه هركول در كودكي و در آغوش مادر مي نوشيده، به وجود آمده ‌است.

عمران مرادي در گفت وگو  (ايسنا) در اصفهان اظهار داشت: در باورهاي ايراني اسلامي نيز از اين نوار به راه مكه ياد شده‌است به اين جهت كه در فصل تابستان كه قسمت پرنور تر آن در آسمان ديده مي‌شود جهت گيري آن به سوي قبله مي‌باشد.

وي با اشاره به ابعاد عظيم كهكشان افزود: اگر فرض كنيم، خورشيد به اندازه نقطه‌اي كوچك شود و ما آن را در مركز كاغذي بگذاريم منظومه شمسي ما كه شامل خورشيد و هشت سياره مي باشد دايره اي خواهد شد به شعاع 5 متر به مركز اين نقطه كه در واقع خورشيد تنها ستاره منظومه شمسي است. يعني اينكه خورشيد هم ستاره اي است مثل ساير ستاره هايي كه ما شبها در آسمان مي بينيم، اما به دليل اينكه اين ستارگان بسيار از ما دور هستند آنها را به شكل نقاط نوراني كوچكي مي بينيم كه البته تمام اين ستارگان به كهكشان راه شيري تعلق دارند.

اين پژوهشگر مركز نجوم اديب اصفهان تصريح كرد: حال اگر بخواهيم نزديك ترين ستاره به منظومه شمسي را تحت قياسي كه گفته شد مشخص كنيم بايد نقطه بعدي كه به عنوان ستاره مورد نظر در خارج از اين دايره است را در 20 كيلومتري اين دايره قرار دهيم حالا چند نقطه، 20 كيلومتر به 20 كيلومتر بايد بگذاريم تا كهكشان راه شيري را بسازد؟ حداقل 200 ميليارد نقطه به عنوان 200 ميليارد ستاره نياز است و به طور كلي مي توان گفت هر كهكشاني در عالم حداقل داراي 100 ميليارد ستاره است.

وي ادامه داد: در اينجاست كه براي بيان فاصله ها چاره اي نداريم جز اينكه از واحد خاصي به نام سال نوري استفاده كنيم يعني مسافتي كه نور در يك سال طي مي كند. مثلا اگر بخواهيم يك مسافت 1000 كيلومتري را با سرعت نور بپيماييم تنها يك سيصدم ثانيه طول خواهد كشيد و حال اگر بخواهيم با همين سرعت نور (كه البته رسيدن به اين سرعت براي انسان غير ممكن است) از يك سر كهكشان به سر ديگر كهكشان راه شيري برويم 100 هزار سال طول خواهد كشيد.

اين پژوهشگر نجوم با اشاره به جايگاه ما در كهكشان راه شيري افزود: كهكشان را ه شيري يك كهكشان مارپيچي است و منظومه شمسي ما در يكي از بازوهاي اين كهكشان يعني تقريبا در حاشيه هاي كهكشان موسوم به بازوي جبار قرار گرفته است.

وي گفت: ما در شبها و در محيطي تاريك مي توانيم قسمتهايي از كهكشان را ببينيم كه به صورت ابري سپيد يا شيري رنگ آسمان سياه بالاي سرمان را مزين كرده است، اما نكته بسيار جالبي وجود دارد و آن اينكه راه شيري زمستان با راه شيري تابستان متفاوت است!

مرادي افزود: در واقع مي توان گفت راه شيري در زمستان از راه شيري در تابستان كم فروغ تر و ديدن آن مشكل تر است همچنين خوشه هاي زيباي ستاره‌يي كه به صورت لكه هاي كوچك ابر مانند و با چشم غير مسلح قابل ديدن هستند در نواحي جنوبي راه شيري و در صورت هاي فلكي قوس و عقربند، اما در زمستان به صورت منظمي در طول اين مسير پراكنده اند.

وي خاطر نشان كرد: ديگر اينكه در راه شيري تابستان، غبارهاي ميان ستاره‌يي كه مانع رسيدن نور ستارگان دور دست مي شوند نيز خودنماترهسند.

اين پژوهشگر مركز نجوم اديب اصفهان با اشاره به دليل اين تفاوت گفت: دليل اصلي تفاوت ميان را ه شيري در تابستان و زمستان اين است كه كره زمين ما درون منظومه شمسي است كه اين منظومه هم خود جزيي از كهكشان راه شيري مي باشد، اما در شب‌هاي تابستان قسمت شب كره زمين به طرف مركز كهكشان راه شيري است و به همين دليل راه شيري را بسيار انبوه تر و درخشان تر مي بينيم چرا كه مركز كهكشان از انبوهي از ستارگان تشكيل شده است؛ اما در زمستان برعكس تابستان، قسمت شب زمين به سمت بازوهاي كهكشان راه شيري هستند كه ديگر از آن تراكم ستاره اي خبري نيست و به همين دليل كم فروغ تر خواهد بود. پس در واقع در شبهاي زمستان مي توانيم بازوهاي كهكشان را و در تابستان مركز كهكشان را ببينيم.

مرادي در پاسخ به پرسش خبرنگار ايسنا در خصوص زمان مناسب براي رصد راه شيري در اين شبها اظهار داشت: در شبهاي اوايل بهمن ماه شما مي توانيد راه شيري را حدود ساعت 9 تا 10 شب بالاي سر خود در آسمان رويت كنيد.

+ نوشته شده در  جمعه ۱۳۸۸/۱۱/۰۹ساعت ۵:۵۳ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  | 
تماشاي كهكشان راه شيري را در شب هاي اول بهمن ماه از دست ندهيد!
تماشاي كهكشان راه شيري را در شب هاي اول بهمن ماه از دست ندهيد!
راه شیری، راهی است شیری رنگ که از بدو وجود انسان در این سیاره خاکی، مایه بهت و تحیرش بوده است.
این راه سپید رنگ که در افسانه های باستان به دلیل وارونه شدن دلوی پر از شیر بر پهنه آسمان بدین رنگ در آمده در واقع جزیی از کهکشانی می باشد که منظومه ما در آن واقع شده است. امروزه شاید نور مزاحم چراغ‌های شهرها نمی گذارد این راه سپید زیبا حتی دیده شود اما کافی است به جایی دورتر از این نورهای کاذب بروید تا با چشم خود گوشه‌ای از کهکشان محل زندگیتان را ببینید.

[ نجوم و اخترفيزيك ]

راه شيري، راهي است شيري رنگ كه از بدو وجود انسان در اين سياره خاكي، مايه بهت و تحيرش بوده است.

اين راه سپيد رنگ كه در افسانه هاي باستان به دليل وارونه شدن دلوي پر از شير بر پهنه آسمان بدين رنگ در آمده در واقع جزيي از كهكشاني مي باشد كه منظومه ما در آن واقع شده است. امروزه شايد نور مزاحم چراغ‌هاي شهرها نمي گذارد اين راه سپيد زيبا حتي ديده شود اما كافي است به جايي دورتر از اين نورهاي كاذب برويد تا با چشم خود گوشه‌اي از كهكشان محل زندگيتان را ببينيد.

يكي از منجمان آماتور مركز نجوم اديب اصفهان در خصوص راه شيري گفت: در اساطير يوناني، راه شيري از چكيدن قطره‌اي از شيري كه هركول در كودكي و در آغوش مادر مي نوشيده، به وجود آمده ‌است.

عمران مرادي در گفت وگو  (ايسنا) در اصفهان اظهار داشت: در باورهاي ايراني اسلامي نيز از اين نوار به راه مكه ياد شده‌است به اين جهت كه در فصل تابستان كه قسمت پرنور تر آن در آسمان ديده مي‌شود جهت گيري آن به سوي قبله مي‌باشد.

وي با اشاره به ابعاد عظيم كهكشان افزود: اگر فرض كنيم، خورشيد به اندازه نقطه‌اي كوچك شود و ما آن را در مركز كاغذي بگذاريم منظومه شمسي ما كه شامل خورشيد و هشت سياره مي باشد دايره اي خواهد شد به شعاع 5 متر به مركز اين نقطه كه در واقع خورشيد تنها ستاره منظومه شمسي است. يعني اينكه خورشيد هم ستاره اي است مثل ساير ستاره هايي كه ما شبها در آسمان مي بينيم، اما به دليل اينكه اين ستارگان بسيار از ما دور هستند آنها را به شكل نقاط نوراني كوچكي مي بينيم كه البته تمام اين ستارگان به كهكشان راه شيري تعلق دارند.

اين پژوهشگر مركز نجوم اديب اصفهان تصريح كرد: حال اگر بخواهيم نزديك ترين ستاره به منظومه شمسي را تحت قياسي كه گفته شد مشخص كنيم بايد نقطه بعدي كه به عنوان ستاره مورد نظر در خارج از اين دايره است را در 20 كيلومتري اين دايره قرار دهيم حالا چند نقطه، 20 كيلومتر به 20 كيلومتر بايد بگذاريم تا كهكشان راه شيري را بسازد؟ حداقل 200 ميليارد نقطه به عنوان 200 ميليارد ستاره نياز است و به طور كلي مي توان گفت هر كهكشاني در عالم حداقل داراي 100 ميليارد ستاره است.

وي ادامه داد: در اينجاست كه براي بيان فاصله ها چاره اي نداريم جز اينكه از واحد خاصي به نام سال نوري استفاده كنيم يعني مسافتي كه نور در يك سال طي مي كند. مثلا اگر بخواهيم يك مسافت 1000 كيلومتري را با سرعت نور بپيماييم تنها يك سيصدم ثانيه طول خواهد كشيد و حال اگر بخواهيم با همين سرعت نور (كه البته رسيدن به اين سرعت براي انسان غير ممكن است) از يك سر كهكشان به سر ديگر كهكشان راه شيري برويم 100 هزار سال طول خواهد كشيد.

اين پژوهشگر نجوم با اشاره به جايگاه ما در كهكشان راه شيري افزود: كهكشان را ه شيري يك كهكشان مارپيچي است و منظومه شمسي ما در يكي از بازوهاي اين كهكشان يعني تقريبا در حاشيه هاي كهكشان موسوم به بازوي جبار قرار گرفته است.

وي گفت: ما در شبها و در محيطي تاريك مي توانيم قسمتهايي از كهكشان را ببينيم كه به صورت ابري سپيد يا شيري رنگ آسمان سياه بالاي سرمان را مزين كرده است، اما نكته بسيار جالبي وجود دارد و آن اينكه راه شيري زمستان با راه شيري تابستان متفاوت است!

مرادي افزود: در واقع مي توان گفت راه شيري در زمستان از راه شيري در تابستان كم فروغ تر و ديدن آن مشكل تر است همچنين خوشه هاي زيباي ستاره‌يي كه به صورت لكه هاي كوچك ابر مانند و با چشم غير مسلح قابل ديدن هستند در نواحي جنوبي راه شيري و در صورت هاي فلكي قوس و عقربند، اما در زمستان به صورت منظمي در طول اين مسير پراكنده اند.

وي خاطر نشان كرد: ديگر اينكه در راه شيري تابستان، غبارهاي ميان ستاره‌يي كه مانع رسيدن نور ستارگان دور دست مي شوند نيز خودنماترهسند.

اين پژوهشگر مركز نجوم اديب اصفهان با اشاره به دليل اين تفاوت گفت: دليل اصلي تفاوت ميان را ه شيري در تابستان و زمستان اين است كه كره زمين ما درون منظومه شمسي است كه اين منظومه هم خود جزيي از كهكشان راه شيري مي باشد، اما در شب‌هاي تابستان قسمت شب كره زمين به طرف مركز كهكشان راه شيري است و به همين دليل راه شيري را بسيار انبوه تر و درخشان تر مي بينيم چرا كه مركز كهكشان از انبوهي از ستارگان تشكيل شده است؛ اما در زمستان برعكس تابستان، قسمت شب زمين به سمت بازوهاي كهكشان راه شيري هستند كه ديگر از آن تراكم ستاره اي خبري نيست و به همين دليل كم فروغ تر خواهد بود. پس در واقع در شبهاي زمستان مي توانيم بازوهاي كهكشان را و در تابستان مركز كهكشان را ببينيم.

مرادي در پاسخ به پرسش خبرنگار ايسنا در خصوص زمان مناسب براي رصد راه شيري در اين شبها اظهار داشت: در شبهاي اوايل بهمن ماه شما مي توانيد راه شيري را حدود ساعت 9 تا 10 شب بالاي سر خود در آسمان رويت كنيد.

+ نوشته شده در  جمعه ۱۳۸۸/۱۱/۰۹ساعت ۵:۵۲ ب.ظ  توسط محمد ایوب سعادت  |